Dung Quất trước cơ hội trở thành cực tăng trưởng năng lượng mới

QNgTV- Trong hành trình tìm kiếm động lực tăng trưởng mới, Quảng Ngãi đang đứng trước cơ hội mang tính bước ngoặt. Việc phối hợp với Bộ Công Thương xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù cho Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia tại Khu kinh tế Dung Quất không chỉ nhằm tháo gỡ những “điểm nghẽn” về vốn, hạ tầng và thể chế, mà còn mở ra dư địa phát triển dài hạn. Kỳ vọng rằng, khi những cơ chế đột phá được thông qua, Dung Quất sẽ trở thành cực tăng trưởng mới, thu hút dòng vốn lớn, lan tỏa động lực phát triển, từng bước đưa Quảng Ngãi vươn lên trở thành trung tâm công nghiệp - năng lượng quan trọng của khu vực miền Trung và cả nước.

 Khu kinh tế Dung Quất sở hữu nhiều lợi thế nổi trội như vị trí địa lý chiến lược, hạ tầng cảng nước sâu, hệ thống công nghiệp đồng bộ và đặc biệt là Nhà máy lọc dầu Dung Quất. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia. Đây không chỉ là chủ trương lớn mà còn mang ý nghĩa chiến lược trong phát triển ngành năng lượng và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Theo ông Bùi Ngọc Dương, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn, Trung tâm được định hướng xây dựng theo chuỗi giá trị hoàn chỉnh, từ lọc hóa dầu, hóa chất đến năng lượng và logistics, tạo động lực phát triển bền vững cho khu vực và cả nước. “Kỳ vọng Trung tâm lọc dầu thúc đẩy các ngành công nghiệp năng lượng cũng như là công nghiệp nặng ở khu vực này. Đây là một cái động lực, một cái quyết định rất là sáng suốt của Đảng và Nhà nước để thúc đẩy cái khu vực miền Trung này phát triển tập trung vào cái phát triển các ngành công nghiệp phục vụ cho quốc kế dân sinh.”

Theo các chuyên gia, để Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia bứt tốc, cần có cơ chế, chính sách đặc thù mang tính đồng bộ, liên kết và bổ trợ lẫn nhau, thay vì chỉ giải quyết những khó khăn riêng lẻ.

Ông Hoàng Hồng Hiệp cho rằng, những chính sách mang tính tổng thể này sẽ tạo môi trường thuận lợi để thu hút nhà đầu tư chiến lược, đặc biệt là dòng vốn FDI, qua đó hình thành một trung tâm lọc hóa dầu và năng lượng có năng lực cạnh tranh trong khu vực và trên thế giới. “Xây dựng Trung tâm lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia tại Quảng Ngãi thì đây chính là cái cơ hội hết sức to lớn đối với Quảng Ngãi mà Quảng Ngãi cần phải tận dụng nó để đưa nó vào hiện thực. Ở đó, Quảng Ngãi phải xây dựng và thu hút được cái hệ sinh thái lọc hóa dầu với trái tim là nhà máy lọc dầu. Và như thế thì cái hệ sinh thái này nó sẽ góp phần lan tỏa những cái ưu đãi của cơ chế chính sách nhà nước đến đại đa số các cái thực thể kinh tế tại khu vực.”

Chìa khóa để Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia bứt phá nằm ở mô hình tích hợp chuỗi giá trị, trong đó sản phẩm của dự án này trở thành đầu vào cho dự án khác, kết hợp với năng lượng tái tạo như điện gió ngoài khơi để phát triển hóa chất xanh và tối ưu chi phí vận hành.

Ông Nguyễn Văn Tư, Phó Viện trưởng phụ trách Viện Dầu khí Việt Nam, nhấn mạnh với lộ trình đến năm 2035 tập trung vào các dự án lõi và phát triển nhiên liệu hàng không bền vững, Quảng Ngãi cần sớm có cơ chế, chính sách đặc thù để hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm năng lượng hàng đầu cả nước. “Với tích hợp ví dụ như là các cái sản phẩm của các cái nhà máy, của nhà máy lọc hóa dầu Dung Quất thì có thể tích hợp sang để sản xuất các cái sản phẩm có giá trị cao hơn, ví dụ như là đầu vào như là hóa dầu, hóa chất, năng lượng mới, rồi các cái nguồn năng lượng tái tạo điện hoặc là năng lượng điện gió ngoài khơi, điện gió gần bờ thì có thể được sử dụng để đưa vào trong các cái nhà máy để sản xuất hóa chất xanh, thì nó sẽ tạo ra một cái tăng trưởng đồng bộ về năng lượng và về vật chất.”

Việc hình thành Trung tâm Lọc hóa dầu và Năng lượng quốc gia không chỉ tạo cú hích cho tăng trưởng kinh tế Quảng Ngãi, mà còn lan tỏa động lực phát triển đến các vùng kinh tế trọng điểm miền Trung. Khi các chuỗi liên kết được thiết lập, từ lọc - hóa dầu đến công nghiệp nặng như luyện thép, đóng tàu, cơ khí, cùng các dịch vụ hiện đại như tài chính, ngân hàng, dịch vụ chất lượng cao… sẽ mở ra một hệ sinh thái phát triển đa ngành, đa lĩnh vực. Đó không chỉ là bước đi chiến lược để nâng tầm vị thế của Quảng Ngãi, mà còn góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng một trung tâm năng lượng quốc gia hiện đại, có sức cạnh tranh trong khu vực và trên thế giới.