Đổi thay ở Diên Niên - Phước Bình

- Đã 60 năm trôi qua, nhưng vụ thảm sát Diên Niên - Phước Bình (9/10/1966 - 9/10/2026) mãi là nỗi đau khắc ghi, là dịp để tưởng nhớ 180 người dân vô tội đã ngã xuống mảnh đất này dưới súng đạn quân thù.

Biến đau thương thành hành động, đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Sơn Tịnh đã và đang đồng lòng kiên cường vượt qua gian khó, viết tiếp trang sử mới, để vươn mình dựng xây quê hương ngày càng đổi mới, giàu đẹp.

Xoa dịu nỗi đau

Cách đây 60 năm, ngày 9/10/1966, một trung đội lính Nam Triều Tiên thuộc tiểu đoàn 3, Lữ đoàn Rồng Xanh từ căn cứ tại đồi tranh Quang Thạnh tràn vào thôn Phước Bình, xã Tịnh Sơn, huyện Sơn Tịnh (cũ). Từ đầu xóm, từng toán lính lùng sục, bắt bớ, cưỡng bức người dân tập trung về sân trường học  của thôn, sau đó đội quân này dùng tiểu liên bắn xối xả và ném lựu đạn vào đám đông.

Hàng loạt người dân ngã xuống, chồng chất lên nhau ngay trên sân trường. Tiếp đó, chúng lại lùng sục vào trong xóm để gây tội ác, cả thôn Phước Bình chìm ngập trong cảnh đau thương, tang tóc. Tổng cộng có 68 người dân, trong đó có 21 cụ già, 47 phụ nữ và trẻ em bị sát hại tại trường học thôn Phước Bình.

Tội ác chất chồng tội ác, trong khi dân làng Phước Bình chưa kịp chôn cất xong những nạn nhân bị giết hại thì  ngày 13/10/1966, lính Nam Triều Tiên từ căn cứ núi Tròn mở cuộc càn quét vào thôn Diên Niên. Chúng bắt người già, phụ nữ và trẻ em đến tập trung ở sân vườn đình Diên Niên. Đến 5 giờ chiều cùng ngày, sau khi thực hiện xong việc dồn dân, chúng đồng loạt xả đạn vào người dân lương thiện. Trong phút chốc, chúng đã tàn sát dã man 112 người dân tại thôn Diên Niên.

Như vậy, trong chỉ trong 2 ngày, lính Nam Triều Tiên đã tàn sát 180 thường dân lương thiện ở thôn Diên Niên và thôn Phước Bình (nay là thôn Phước Lộc, xã Sơn Tịnh). Vụ thảm sát này là một vụ việc điển hình trong rất nhiều tội ác dã man mà lính Nam Triều Tiên đã gây ra cho nhân dân Quảng Ngãi, nhân dân Việt Nam trong thời kỳ chiến tranh.

Bà Phạm Thị Phương (77 tuổi), ở thôn Phước Lộc là một trong 2 nạn nhân may mắn thoát chết trong vụ thảm sát Diên Niên - Phước Bình. Khi nhớ lại cảnh tang thương trong vụ thảm sát, bà Phương xúc động cho biết: “Vụ thảm sát Diên Niên - Phước Bình xảy ra năm tôi 17 tuổi. Lúc ấy, tôi đang nằm dưới hầm dưỡng thương do bị trúng mảnh bom ở chân và tay. Địch đã lùng sục, phát hiện tôi cùng người thân trốn dưới hầm, nên bắt đưa đi.

Tôi liều mạng chạy thoát thân, còn lại 10 người thân trong gia đình tôi bị địch bắn liên tiếp vào người. Mất đi mẹ, bà ngoại và những người thân yêu, lại tàn tật do chiến tranh, nên tôi cố gắng nén lại đau thương, để nỗ lực vươn lên nghịch cảnh. Trong suốt 60 năm qua, tôi luôn nhắc nhở thế hệ trẻ ở địa phương phải luôn tưởng nhớ những người dân, những Anh hùng liệt sĩ đã ngã xuống và phải trân trọng giá trị hòa bình của ngày hôm nay”.

Để góp phần xoa dịu nỗi đau của những gia đình có thân nhân xấu số trong vụ thảm sát Diên Niên - Phước Bình, thời gian qua, đảng bộ, chính quyền xã Sơn Tịnh thường xuyên thăm hỏi, tặng quà và hỗ trợ xây dựng, sửa chữa nhà ở, kết nối hỗ trợ các nguồn vốn vay, trao sinh kế giảm nghèo, tiếp thêm động lực để các gia đình nâng cao chất lượng cuộc sống.

Vừa qua, nhân dịp tưởng niệm 60 năm  xảy ra vụ thảm sát Diên Niên - Phước Bình, đảng ủy, chính quyền xã Sơn Tịnh đã trao 15 suất quà cho các hộ nghèo, hộ có người thân qua đời trong vụ thảm sát.

Nâng niu suất quà trên tay, bà Nguyễn Thị Dương (76 tuổi) xúc động bày tỏ: “Trong vụ thảm sát Diên Niên - Phước Bình 60 năm trước, tôi có 6 người thân thiệt mạng, khiến tôi mồ côi mẹ, tuổi thơ vô cùng khó khăn. Đất nước hòa bình, thống nhất, tôi nhận được sự quan tâm, hỗ trợ về mặt vật chất lẫn tinh thần từ chính quyền địa phương, có thêm động lực vượt qua khó khăn trong cuộc sống”.

Vững vàng tiến bước

Từ vùng quê nghèo từng gánh chịu nỗi đau do sự tàn bạo của kẻ thù, Diên Niên - Phước Bình hôm nay đã đổi thay, phát triển. Với tinh thần kiên cường của vùng đất cách mạng, đảng bộ, chính quyền, nhân dân thôn Diên Niên, Phước Lộc nói riêng và xã Sơn Tịnh nói chung đã khép lại đau thương từ ký ức chiến tranh để vươn lên phát triển kinh tế mạnh mẽ.

Ngay sau khi hòa bình lập lại, và đặc biệt là sau đợt sáp nhập, điều chỉnh địa giới hành chính vào năm 2025, hệ thống chính trị toàn xã đã nhanh chóng được kiện toàn, đồng lòng dẫn dắt nhân dân tập trung phục hồi sản xuất.

Với thế mạnh về nông nghiệp dọc bờ Bắc sông Trà Khúc, xã Sơn Tịnh đã chủ động đẩy mạnh ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, đưa cơ giới hóa vào đồng ruộng nhằm tối ưu hóa năng suất.

Từ những mảnh đất cằn cỗi in hằn dấu vết bom đạn xưa kia, nay đã trở thành những vùng chuyên canh chuối trù phú bậc nhất của tỉnh, mang lại nguồn thu nhập ổn định và mở ra hướng đi bền vững cho người nông dân.

Mô hình nuôi bò lai chất lượng cao và phát triển các sản phẩm OCOP đặc trưng cũng được chính quyền chú trọng đầu tư, giúp nâng cao giá trị nông sản và cải thiện đời sống kinh tế hộ gia đình.

Song song với phát triển nông nghiệp công nghệ cao, đảng bộ và chính quyền xã Sơn Tịnh còn xác định chuyển đổi số và nâng cấp hạ tầng là đòn bẩy chiến lược.

Xã đã phối hợp chặt chẽ với các ban ngành để thực hiện tốt công tác giải phóng mặt bằng, phục vụ dự án nâng cấp, cải tạo Quốc lộ 24B, tạo động lực giao thương thông suốt.

Hệ thống giao thông nông thôn, trường học, trạm y tế được kiên cố hóa khang trang. Bên cạnh đó, việc thúc đẩy chính quyền số, kinh tế số và hỗ trợ đào tạo nghề, trao sinh kế cho phụ nữ nghèo đã giúp tỷ lệ hộ nghèo trên địa bàn giảm sâu qua từng năm. Chỉ riêng năm 2025, đã có gần 100 hộ thoát khỏi diện hộ nghèo, cận nghèo.

Đồng chí Nguyễn Hoàng Hiệp - Bí thư Đảng ủy xã Sơn Tịnh nhấn mạnh: “Vụ thảm sát Diên Niên - Phước Bình là một vết đau khắc sâu vào lịch sử, nhưng không làm giảm đi ý chí vươn lên của đảng bộ, chính quyền, nhân dân xã nhà.

Chúng tôi chọn khép lại nỗi đau trong quá khứ không phải để lãng quên, mà để biến dòng máu kiên cường của thế hệ cha anh thành động lực mạnh mẽ, từ đó, chung sức, chung lòng đoàn kết, đổi mới, sáng tạo để hướng tới một tương lai tươi sáng hơn”.

Giờ đây, khi đứng trước các bia tưởng niệm ghi dấu vụ thảm sát năm xưa, người dân Sơn Tịnh không chỉ tưởng niệm về một thời đau thương, mà còn tự hào nhìn về một diện mạo quê hương hoàn toàn mới.

Màu xanh trù phú của những vườn cây ăn quả, nhịp sống hối hả trên các tuyến đường huyết mạch, cùng nụ cười rạng rỡ của người dân là minh chứng rõ nét nhất cho sự hồi sinh kỳ diệu. Bằng sự đồng lòng, quyết tâm và khát vọng vươn lên mạnh mẽ, đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Sơn Tịnh đã và đang viết tiếp trang sử mới đầy vẻ vang trên hành trình xây dựng quê hương giàu đẹp, văn minh.