Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi góp ý dự án Luật Thỏa thuận quốc tế (sửa đổi)

Sáng 7/11, tiếp tục Chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Thỏa thuận quốc tế (sửa đổi).

Phó Trưởng Đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Quảng Ngãi Hà Thị Anh Thư và Ủy viên chuyên trách Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội Hoàng Văn Nghĩa - Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi, đã tham gia thảo luận về dự luật này.

Thảo luận dự án Luật Thỏa thuận quốc tế (sửa đổi), Phó Trưởng Đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Quảng Ngãi Hà Thị Anh Thư đồng tình với việc mở rộng phạm vi ký kết thỏa thuận quốc tế nhân danh UBND cấp xã, nhất là các xã biên giới.

Tuy nhiên, đại biểu đề nghị phải làm rõ điều kiện thực hiện, trách nhiệm phối hợp và nguồn lực bảo đảm ngay từ trước khi ký kết.

Từ thực tiễn Quảng Ngãi có 9 xã thuộc khu vực biên giới đất liền, đại biểu Hà Thị Anh Thư cho rằng cần đánh giá năng lực của từng xã, xác định nội dung nào xã có thể trực tiếp thực hiện, nội dung nào cần sự hỗ trợ của cấp tỉnh.

Đặc biệt, với những xã chưa có kinh nghiệm, UBND cấp tỉnh cần giao cơ quan chuyên môn hỗ trợ từ khâu soạn thảo, rà soát nội dung đến hướng dẫn triển khai sau khi ký.

Đại biểu Hà Thị Anh Thư cũng đề nghị hồ sơ trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định việc ký kết phải xác định rõ người phụ trách tại xã, cơ quan chuyên môn hỗ trợ và nguồn kinh phí thực hiện.

Đối với những thỏa thuận có nhiều địa phương cùng tham gia, cần thống nhất trước đầu mối tiếp nhận, trách nhiệm phối hợp, phần việc và nguồn lực của từng địa phương.

Trường hợp nhiều xã trong cùng tỉnh thực hiện, UBND cấp tỉnh cần giao một đầu mối điều phối. Nếu liên quan nhiều tỉnh, các địa phương phải thống nhất bằng văn bản trước khi ký kết.

Đại biểu Hà Thị Anh Thư đề nghị giao Chính phủ quy định cụ thể trách nhiệm hỗ trợ chuyên môn, nhân lực, kinh phí và cơ chế phối hợp trong những trường hợp này.

Góp ý cùng dự án Luật Thỏa thuận quốc tế (sửa đổi), Ủy viên chuyên trách Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội Hoàng Văn Nghĩa tập trung vào 4 nhóm vấn đề.

Về bản chất pháp lý của thỏa thuận quốc tế, đại biểu đề Hoàng Văn Nghĩa nghị sửa quy định tại Khoản 1, Điều 2 và Khoản 2, Điều 6 theo hướng thỏa thuận không làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ của các bên ký kết theo pháp luật quốc tế.

Đồng thời, cần chuẩn hóa kỹ thuật soạn thảo, tránh sử dụng những thuật ngữ mang tính mệnh lệnh pháp lý, bảo đảm thể hiện đúng bản chất hợp tác phi ràng buộc.

Về thẩm quyền ký kết của UBND cấp xã, đại biểu Hoàng Văn Nghĩa đề nghị cân nhắc thận trọng việc mở rộng thẩm quyền này do cấp xã còn hạn chế về nguồn lực và chuyên môn pháp lý đối ngoại.

Theo đó, cần giới hạn phạm vi thỏa thuận của UBND cấp xã biên giới tại khoản 8 Điều 3, chủ yếu là các nội dung giao lưu nhân dân, phối hợp quản lý xóm, bản biên giới. Đồng thời, mọi thỏa thuận của UBND cấp xã phải được Chủ tịch UBND cấp tỉnh đồng ý bằng văn bản trước khi ký kết.

Đối với việc chấm dứt, rút khỏi hoặc tạm đình chỉ thực hiện thỏa thuận, đại biểu Hoàng Văn Nghĩa đề nghị bổ sung nghĩa vụ thông báo bằng văn bản cho bên ký kết nước ngoài trước một thời hạn hợp lý hoặc theo thời hạn đã thỏa thuận, trừ trường hợp khẩn cấp vì lý do an ninh quốc gia.

Quy định này nhằm bảo đảm nguyên tắc thiện chí, hợp tác hữu nghị và hạn chế phát sinh tranh chấp ngoại giao.

Về cơ chế giải thích thỏa thuận quốc tế tại Khoản 3, Điều 38, đại biểu Hoàng Văn Nghĩa cho rằng không nên để một bên đơn phương quyết định cách hiểu thỏa thuận. Thay vào đó, cần sửa theo hướng cơ quan ký kết Việt Nam chủ trì, phối hợp với bên ký kết nước ngoài thỏa thuận về cách hiểu và áp dụng thỏa thuận quốc tế.

Đại biểu Hoàng Văn Nghĩa nhấn mạnh, việc hoàn thiện các quy định trên sẽ góp phần tạo hành lang pháp lý linh hoạt, phân cấp hợp lý, đồng thời bảo đảm chủ quyền, an ninh quốc gia và phù hợp với các chuẩn mực, tập quán quốc tế.