AI tái định hình thị trường lao động

Làn sóng sa thải tại nhiều tập đoàn công nghệ lớn nhằm tái cơ cấu và tập trung đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) đang làm dấy lên lo ngại về “tận thế việc làm” trong nền kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, các phân tích lịch sử cho thấy tác động của công nghệ đối với thị trường lao động thường phức tạp hơn nhiều so với dự báo ban đầu.

Giám đốc điều hành Nvidia Jensen Huang cho rằng AI không nhất thiết làm giảm việc làm, mà ngược lại có thể khiến con người “bận rộn hơn”. Theo ông, việc công nghệ giúp giảm chi phí và thời gian thực hiện nhiệm vụ, dẫn tới mở rộng quy mô thị trường, từ đó tạo thêm nhu cầu lao động thay vì thu hẹp. Các chuyên gia cho rằng tác động của AI hiện nay không đồng đều giữa các lĩnh vực.

Trong ngành dịch vụ tri thức, nhu cầu có thể tăng mạnh do thông qua AI khiến dịch vụ trở nên dễ tiếp cận hơn. Ngược lại, ở các ngành sản xuất vốn đã bão hòa, việc nâng cao hiệu suất có thể dẫn đến tinh gọn nhân sự nhằm tối ưu chi phí cạnh tranh. Một số thay đổi mang tính gián tiếp cũng đang diễn ra. Thương mại điện tử không chỉ thay đổi cách bán lẻ truyền thống mà còn làm dịch chuyển lao động sang lĩnh vực logistics. 

Giới phân tích nhận định dù không dẫn đến “tận thế việc làm”, AI được dự báo sẽ thúc đẩy một quá trình tái cấu trúc sâu rộng thị trường lao động. Thay vì lo ngại bị thay thế, thách thức lớn nhất hiện nay là xác định lại vai trò của con người trong hệ sinh thái mới, nơi các nhiệm vụ mang tính “tự động hóa thông minh” ngày càng chiếm ưu thế