Cho thuê xe tự lái bị phạt nguội: khách hay chủ xe phải chịu phạt?

Nhiều chủ cho thuê xe tự lái đã lâm vào tình trạng không biết phải xử lý như thế nào khi nhận thông báo phạt nguội từ cơ quan chức năng sau khi đã thanh lý hợp đồng. Vậy trong trường hợp này chủ xe hay người thuê xe phải chịu trách nhiệm?

Từ lâu, dịch vụ cho thuê xe tự lái đã phát triển rầm rộ. Đặc biệt là các dịp lễ Tết, nhiều đơn vị còn không đủ xe để cho thuê. Tuy nhiên, nhiều chủ xe cũng “dở khóc, dở cười” khi cơ quan chức năng tăng cường xử lý phạt nguội. Nhiều trường hợp, sau khi thanh lý hợp đồng với khách thuê, chủ xe bỗng nhận được thông báo phạt nguội. Ở tình huống này, chủ xe bỏ tiền túi ra nộp phạt không đành, "bắt đền" khách thuê không xong.

Theo khoản 8 Điều 47 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, đối với trường hợp hành vi vi phạm hành chính được phát hiện thông qua sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ mà cơ quan chức năng chưa dừng ngay được phương tiện để xử lý thì thực hiện như sau:

1. Cơ quan chức năng gửi thông báo yêu cầu chủ phương tiện và cá nhân, tổ chức có liên quan (nếu có) đến trụ sở cơ quan, đơn vị của người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính để giải quyết vụ việc vi phạm. Việc thông báo được thực hiện bằng văn bản hoặc thực hiện thông báo bằng phương thức điện tử thông qua Ứng dụng giao thông trên thiết bị di động dành cho công dân do Bộ Công an xây dựng, quản lý, vận hành khi đáp ứng điều kiện về cơ sở hạ tầng, kỹ thuật, thông tin; đồng thời cập nhật thông tin về phương tiện vi phạm trên Trang thông tin điện tử của Cục Cảnh sát giao thông;

2. Chủ phương tiện có nghĩa vụ phải hợp tác với cơ quan chức năng để xác định người đã điều khiển phương tiện thực hiện hành vi vi phạm. Trường hợp chủ phương tiện là cá nhân, nếu không hợp tác với cơ quan chức năng, không chứng minh hoặc không giải trình được mình không phải là người đã điều khiển phương tiện thực hiện hành vi vi phạm thì bị xử phạt đối với hành vi vi phạm được phát hiện; Trường hợp chủ phương tiện là tổ chức, nếu không hợp tác với cơ quan chức năng, không giải trình để xác định được người đã điều khiển phương tiện thực hiện hành vi vi phạm thì bị xử phạt vi phạm hành chính đối với tổ chức thực hiện hành vi vi phạm được phát hiện, trừ trường hợp phương tiện bị chiếm đoạt, sử dụng trái phép".

Do vậy, khi cho thuê xe, chủ xe cần lưu lại hợp đồng thuê xe, bản sao giấy tờ tùy thân và bằng lái xe của khách. Đây là bằng chứng quan trọng giúp xác định ai là người điều khiển xe tại thời điểm vi phạm. Theo Khoản 11 Điều 47 Nghị định 168/2024/NĐ-CP quy định về xử lý trường hợp người vi phạm chưa thực hiện giải quyết vụ việc vi phạm theo quy định, cụ thể:

Trường hợp quá thời hạn hẹn đến giải quyết vụ việc vi phạm được ghi trong biên bản vi phạm hành chính hoặc trong thông báo của người có thẩm quyền xử phạt hoặc quá thời hạn thi hành quyết định xử phạt mà chủ phương tiện vi phạm, người vi phạm chưa thực hiện giải quyết vụ việc vi phạm theo quy định hoặc chưa chấp hành quyết định xử phạt thì người có thẩm quyền xử phạt gửi thông báo cho cơ quan đăng kiểm, cơ quan đăng ký xe, cơ quan cấp giấy phép lái xe (nếu đã xác định được người vi phạm). Việc gửi thông báo được thực hiện bằng văn bản hoặc thực hiện thông báo bằng phương thức điện tử thông qua kết nối, chia sẻ dữ liệu khi đáp ứng điều kiện về cơ sở hạ tầng, kỹ thuật, thông tin. Cơ quan đăng kiểm, cơ quan đăng ký xe, cơ quan cấp giấy phép lái xe trước khi thực hiện đăng kiểm, đăng ký xe, cấp, đổi, cấp lại giấy phép lái xe có trách nhiệm tra cứu dữ liệu phương tiện vi phạm, người vi phạm được Cơ quan Cảnh sát giao thông gửi thông báo đến; Trường hợp khi tra cứu dữ liệu theo quy định tại điểm a khoản này nếu có thông tin về phương tiện vi phạm, người vi phạm thì chưa giải quyết việc đăng kiểm, đăng ký phương tiện vi phạm, chưa cấp, đổi, cấp lại giấy phép lái xe đối với người vi phạm;

Như vậy, nếu người thuê xe không hợp tác, họ có thể bị ảnh hưởng khi đăng kiểm xe khác hoặc làm thủ tục cấp đổi Giấy phép lái xe. Chủ xe có thể sử dụng biện pháp này để buộc người thuê xe phải chịu trách nhiệm.

Lưu ý, để tránh các rủi ro khi tài xế thuê xe tự lái bị phạt nguội, chủ xe cần lưu ý một số điều như: Ghi rõ trách nhiệm của người thuê xe khi vi phạm giao thông, bao gồm cả phạt nguội; khi cho thuê xe, chủ xe cần lưu lại hợp đồng thuê xe, bản sao giấy tờ tùy thân và bằng lái xe của khách; chụp ảnh căn cước công dân, giấy phép lái xe, hợp đồng thuê xe và biển số xe vào thời điểm bàn giao; trước khi nhận lại xe từ khách, nên kiểm tra nhanh tình trạng vi phạm giao thông trên các cổng thông tin của CSGT. Khi phát hiện vi phạm, liên hệ ngay với người thuê xe và yêu cầu họ giải quyết theo quy định. Khi tài xế thuê xe tự lái vi phạm giao thông và bị phạt nguội, chủ xe có trách nhiệm phối hợp với cơ quan chức năng để xác định người vi phạm.